Statut


Tekst jednolity statutu Fundacji Niezłe Chwasty
przyjęty uchwałą Fundatorki nr 1/2025 z dnia 28.10.2025


Preambuła
Misja Fundacji

Misją Fundacji Niezłe Chwasty jest potraktowanie inwazyjnych gatunków obcych (IGO) jako potencjału do realizacji różnych celów społecznie i gospodarczo użytecznych. Konieczność zwalczania tych gatunków – wśród których znajdują się m.in. rośliny jadalne i lecznicze – daje bowiem możliwość tworzenia przedsiębiorstw społecznych zatrudniających osoby z różnych grup zagrożonych wykluczeniem społecznym oraz wykorzystywania IGO jako pokarmu dla ludzi i zwierząt lub przetwarzania w inny sposób zgodny z zasadami zrównoważonego rozwoju.

Zgodnie z misją Fundacji inwazyjne gatunki obce to kapitał, który można i należy wykorzystywać, by pomnażać korzyści dla ludzi, gospodarki i środowiska. Znajduje to odzwierciedlenie w niniejszym Statucie, w którym inwazyjne gatunki obce – jako rzeczy ruchome wchodzące w skład funduszu założycielskiego oraz nabywane przez Fundację w toku działania – stanowią element majątku Fundacji.

Nie oznacza to uprawy ani hodowli gatunków inwazyjnych, lecz zwalczanie i utylizowanie ich za pomocą metod, które mogą przynieść dodatkowe korzyści społeczne, gospodarcze i środowiskowe.


Rozdział 1
Postanowienia ogólne


§ 1

Fundacja pod nazwą Niezłe Chwasty, zwana dalej Fundacją, została ustanowiona przez Fundatorkę dnia 28 października 2025 roku aktem notarialnym sporządzonym przez Notariusza Rafała Kapkowskiego w Kancelarii Notarialnej w Gdańsku przy ul. Wilczej 1 lok. 9 i działa na podstawie ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 roku o fundacjach i innych przepisów prawa polskiego oraz niniejszego statutu.


§ 2

1. Fundacja ma osobowość prawną.

2. Siedzibą Fundacji jest miasto Gdańsk.

3. Terenem działalności Fundacji jest obszar Rzeczpospolitej Polskiej, przy czym w zakresie niezbędnym dla właściwego realizowania celów może ona prowadzić działalność także poza granicami Rzeczpospolitej Polskiej.

4. Fundacja może dla celów współpracy z zagranicą posługiwać się tłumaczeniem nazwy w wybranych językach obcych.

5. Czas trwania Fundacji jest nieoznaczony.


§ 3

Organem sprawującym nadzór jest minister właściwy do spraw społecznych.


§ 4

Fundacja jest organizacją pozarządową prowadzącą działalność pożytku publicznego w sferze zadań publicznych określonych w ustawie z dnia 24 kwietnia 2004 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.


§ 5

Fundacja może posługiwać się pieczęcią oraz znakiem graficznym lub słowno-graficznym, który podobnie jak nazwa podlega ochronie prawnej.


§ 6

Fundacja może ustanawiać i nadawać godności honorowe, certyfikaty, ordery, odznaki, medale, nagrody i wyróżnienia.


Rozdział 2
Cele i zasady działania Fundacji


§ 7

Celem Fundacji jest inicjowanie, realizowanie i promowanie działań na rzecz zrównoważonego rozwoju społecznego, środowiskowego i gospodarczego, zgodnie z założeniami programu ONZ Agenda 2030, w szczególności poprzez działania na rzecz:

1) integracji i reintegracji zawodowej i społecznej oraz promocji zatrudnienia i aktywizacji zawodowej i społecznej osób zagrożonych wykluczeniem społecznym (zgodnie z definicją osoby zagrożonej wykluczeniem społecznym z ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o ekonomii społecznej) oraz innych osób mających trudności w życiu zawodowym i społecznym;

2) kompleksowego wspierania osób zagrożonych wykluczeniem społecznym (zgodnie z definicją osoby zagrożonej wykluczeniem społecznym z ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o ekonomii społecznej) oraz innych osób mających trudności w życiu zawodowym i społecznym;

3) ochrony środowiska, w tym zwłaszcza bioróżnorodności, i dziedzictwa przyrodniczego;

4) ochrony i promocji zdrowia, w tym higieny cyfrowej oraz zdrowego odżywiania i możliwości spożywania inwazyjnych roślin jadalnych;

5) resocjalizacji i przeciwdziałania uzależnieniom i patologiom społecznym;

6) działalności wspomagającej rozwój gospodarczy, w tym rozwój przedsiębiorczości i ekonomii społecznej, zwłaszcza w zakresie wykorzystywania inwazyjnych gatunków obcych;

7) działalności wspomagającej rozwój techniki, wynalazczości i innowacyjności oraz rozpowszechnianie i wdrażanie nowych rozwiązań technicznych w praktyce gospodarczej, w szczególności mających na celu opracowanie i wdrożenie metod wykorzystywania inwazyjnych gatunków obcych;

8) działalności wspomagającej rozwój wspólnot i społeczności lokalnych, w szczególności na obszarach podlegających rewitalizacji;

9) dzieci i młodzieży, w tym upowszechniania i ochrony praw dziecka (ze szczególnym uwzględnieniem prawa do ochrony prywatności i wizerunku);

10) upowszechniania i ochrony praw człowieka oraz prowadzenia działań wspomagających rozwój demokracji i społeczeństwa obywatelskiego;

11) nauki, szkolnictwa wyższego, edukacji, oświaty i wychowania;

12) pomocy społecznej i działalności charytatywnej.


§ 8

Fundacja realizuje swoje cele w szczególności poprzez:

1) prowadzenie przedsiębiorstw społecznych zatrudniających osoby zagrożone wykluczeniem społecznym (zgodnie z definicją osoby zagrożonej wykluczeniem społecznym z ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o ekonomii społecznej) oraz inne osoby mające trudności w życiu zawodowym i społecznym;

2) zwalczanie inwazyjnych gatunków obcych i w miarę możliwości wykorzystywanie ich jako pokarm dla ludzi i zwierząt lub przetwarzanie w inny sposób zgodny z zasadami zrównoważonego rozwoju;

3) projektowanie, zakładanie i pielęgnowanie terenów zielonych, w tym tworzenie ogrodów społecznych i leśnych ogrodów, nasadzenia roślin rodzimych i inne działania ukierunkowane na ochronę bioróżnorodności;

4) prowadzenie i promowanie ogrodoterapii (hortiterapii), lasoterapii i arteterapii, w szczególności dla osób zagrożonych wykluczeniem społecznym;

5) współpracę z jednostkami penitencjarnymi w zakresie organizacji zatrudniania, hortiterapii, lasoterapii i arteterapii osób pozbawionych wolności;

6) organizację kar ograniczenia wolności i prac społecznie użytecznych;

7) współpracę z ogrodami zoologicznymi, ośrodkami rehabilitacji zwierząt, azylami i schroniskami dla zwierząt oraz innymi podmiotami opiekującymi się zwierzętami w zakresie przekazywania inwazyjnych gatunków obcych w charakterze pokarmu dla zwierząt;

8) prowadzenie azylów dla inwazyjnych zwierząt obcych;

9) inicjowanie, prowadzenie i promowanie partnerstw międzysektorowych w zakresie zwalczania inwazyjnych gatunków obcych i wykorzystywania ich w sposób zgodny z zasadami zrównoważonego rozwoju;

10) współpracę z władzami samorządowymi i rządowymi, innymi organizacjami pozarządowymi, podmiotami gospodarczymi i innymi osobami prawnymi w zakresie wymienionym w celach działania Fundacji;

11) współpracę z uczelniami, instytucjami badawczymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność naukową, badawczą i rozwojową, a także inicjowanie, organizowanie i prowadzenie badań naukowych w zakresie wymienionym w celach działania Fundacji;

12) inicjowanie, organizowanie i prowadzenie działalności edukacyjnej, informacyjnej, promocyjnej i wydawniczej w zakresie wymienionym w celach działania Fundacji;

13) prowadzenie placówek wsparcia dziennego i innych działań mających na celu wsparcie dzieci, młodzieży i rodzin oraz przeciwdziałanie przemocy i innym patologiom społecznym;

14) obywatelską kontrolę władz publicznych i podmiotów korzystających ze środków publicznych oraz promocję przestrzegania prawa przez wszystkich obywateli, w szczególności przedstawicieli władzy i podmiotów prowadzących działalność pożytku publicznego;

15) udział w postępowaniach sądowych i administracyjnych;

16) udzielanie wsparcia finansowego, w tym stypendiów i nagród finansowych, dla osób fizycznych i prawnych.


§ 9

1. Fundacja może prowadzić nieodpłatną i odpłatną działalność pożytku publicznego.

2. Szczegółowy zakres prowadzonej przez Fundację odpłatnej działalności pożytku publicznego określa uchwała Zarządu Fundacji.


§ 10

Fundacja może zatrudniać pracowników.


§ 11

Fundacja może tworzyć filie, zakłady, przedstawicielstwa i oddziały zamiejscowe, a także przystępować do spółek, zrzeszeń i organizacji krajowych i międzynarodowych.


Rozdział 3
Majątek i dochody Fundacji


§ 12

1. Majątek Fundacji stanowi fundusz założycielski – na który składają się środki finansowe w kwocie 2500 zł oraz rzeczy ruchome pod postacią 120 gramów suszonych liści rdestowca japońskiego (herbaty z rdestowca) – oraz środki finansowe i mienie, w tym inwazyjne gatunki obce, nabywane przez Fundację w toku działania.

2. Fundacja uważa inwazyjne gatunki obce za kapitał, który można i należy wykorzystywać zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju.

3. Z funduszu założycielskiego 1000 zł z przeznacza się na działalność gospodarczą.


§ 13

Dochody Fundacji mogą pochodzić:
1) z darowizn, spadków i zapisów;
2) z dotacji, subwencji i grantów;
3) ze zbiórek publicznych;
4) z nawiązek i świadczeń pieniężnych zasądzonych na rzecz Fundacji przez sąd;
5) z odpłatnej działalności pożytku publicznego Fundacji;
6) z działalności gospodarczej Fundacji.


§ 14

Fundacja może prowadzić działalność gospodarczą – samodzielnie lub we współdziałaniu z innymi podmiotami – w szczególności w zakresie następujących rodzajów działalności zawartych w Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD):
1) Pozyskiwanie dziko rosnących produktów leśnych, z wyłączeniem drewna (02.30.Z);
2) Pozostałe przetwarzanie i konserwowanie owoców i warzyw (10.39.Z)
3) Przetwórstwo herbaty i kawy (10.83.Z);
4) Wytwarzanie gotowych posiłków i dań (10.85.Z);
5) Produkcja gotowej paszy dla zwierząt gospodarskich (10.91.Z);
6) Sprzedaż detaliczna pozostałej żywności (47.27.Z);
7) Restauracje (56.11.Z);
8) Podawanie napojów (56.30.Z)
9) Działalność usługowa związana z zagospodarowaniem terenów zieleni (81.30.Z);
10) Pozostałe pozaszkolne formy edukacji, gdzie indziej niesklasyfikowane (85.59.D).


§ 15

1. Działalność gospodarcza Fundacji stanowi działalność dodatkową w stosunku do działalności pożytku publicznego i służy realizacji celów Fundacji.

2. Decyzję o rozpoczęciu działalności gospodarczej podejmuje Zarząd Fundacji.


§ 16

Wszystkie dochody Fundacji, w tym dochody z działalności gospodarczej, są przeznaczane na realizację celów statutowych.


Rozdział 4
Władze Fundacji


§ 17

Władzami Fundacji są:
1) Zarząd Fundacji;
2) Rada Fundacji;
3) Fundatorka.


§ 18

1. Zarząd Fundacji składa się z 1 do 5 osób, w tym Prezesa/Prezeski Zarządu, powołanych na czas nieokreślony.

2. Członków i członkinie Zarządu oraz Prezesa/Prezeskę Zarządu powołuje i odwołuje Fundatorka.

3. Fundatorka może wchodzić w skład Zarządu Fundacji.

4. Zarząd może wybrać ze swojego grona jednego/jedną lub dwoje Wiceprezesów/Wiceprezeski.

5. Członkowie i członkinie Zarządu nie byli skazani prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe.

6. Członkostwo w Zarządzie ustaje w wyniku odwołania, złożenia pisemnej rezygnacji lub śmierci.


§ 19

1. Zarząd Fundacji odpowiada za realizację celów Fundacji oraz jej wyniki finansowe.

2. Do zadań Zarządu Fundacji należy w szczególności:
1) kierowanie działalnością Fundacji;
2) reprezentowanie Fundacji na zewnątrz;
3) zarządzanie majątkiem Fundacji;
4) przyjmowanie darowizn, spadków i zapisów, dotacji, subwencji i grantów;
5) zawieranie i podpisywanie umów;
6) opracowywanie i składanie sprawozdań;
7) uchwalanie regulaminów;
8) tworzenie filii, zakładów, przedstawicielstw i oddziałów zamiejscowych;
9) przystępowanie do spółek, zrzeszeń i organizacji krajowych i międzynarodowych.


§ 20

Oświadczenia woli w imieniu Fundacji może składać Prezes/Prezeska Zarządu samodzielnie lub dwoje członków i członkiń Zarządu łącznie.


§ 21

1. Posiedzenia Zarządu Fundacji mogą odbywać się z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej na odległość w czasie rzeczywistym.

2. Posiedzenia Zarządu Fundacji zwołuje Prezes/Prezeska Zarządu. O posiedzeniu muszą być zawiadomieni wszyscy członkowie i członkinie Zarządu.


§ 22

1. Zarząd Fundacji podejmuje decyzje i wydaje opinie w formie uchwał zapadających zwykłą większością głosów. W razie równej liczby głosów decyduje głos Prezesa/Prezeski Zarządu.

2. Zarząd Fundacji może podejmować uchwały z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej na odległość (takich jak np. wideokonferencja, telefon czy poczta elektroniczna). W przypadku korzystania z tej możliwości Prezes/Prezeska Zarządu przesyła do członków i członkiń Zarządu projekt uchwały oraz informację o przeprowadzeniu głosowania z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej na odległość i wyznacza termin na oddanie głosu (nie krótszy niż tydzień, chyba że wszyscy członkowie i członkinie Zarządu wyrażą zgodę na wyznaczenie krótszego terminu).


§ 23

Członkowie i członkinie Zarządu z tytułu pełnionej funkcji mogą otrzymywać wynagrodzenie, którego wysokość jest ustalana przez Radę Fundacji.


§ 24

1. Rada Fundacji stanowi kolegialny organ kontrolny i opiniujący Fundacji.

2. Rada Fundacji składa się z 2 do 10 osób powołanych na czas nieokreślony.

3. Członków Rady Fundacji powołuje i odwołuje Fundatorka.

4. Fundatorka może wchodzić w skład Rady Fundacji.

5. Członkowie i członkinie Rady Fundacji wybierają spośród siebie Przewodniczącego/Przewodniczącą i mogą wybrać Wiceprzewodniczącego/Wiceprzewodniczącą.

6. Członkostwo w Radzie Fundacji ustaje w wyniku odwołania, złożenia pisemnej rezygnacji lub śmierci.


§ 25

Do zadań Rady Fundacji należy:
1) kontrola działalności Fundacji, w szczególności kontrola stanu majątkowego Fundacji;
2) dokonywanie oceny działalności Zarządu Fundacji;
3) przyjmowanie rocznych sprawozdań Zarządu Fundacji z działalności oraz udzielanie mu absolutorium;
4) opiniowanie programów i planów działalności Fundacji;
5) wyrażanie opinii w sprawach przedstawianych przez Zarząd Fundacji i Fundatorkę;
6) podejmowanie decyzji o zatrudnieniu członków i członkiń Zarządu Fundacji i ustalanie ich wynagrodzenia;
7) zawieranie umów z członkami i członkiniami Zarządu Fundacji.


§ 26

W umowach między Fundacją a członkiem/członkinią Zarządu oraz w sporach z nią Fundację reprezentuje członek/członkini Rady Fundacji wskazany/a w uchwale Rady.


§ 27

1. Rada Fundacji zbiera się na posiedzeniach co najmniej raz w roku.

2. Posiedzenia Rady Fundacji mogą odbywać się z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej na odległość w czasie rzeczywistym.

3. Posiedzenia Rady Fundacji zwołuje Przewodniczący/Przewodnicząca Rady z własnej inicjatywy lub na wniosek Zarządu Fundacji albo Fundatorki.

4. Przewodniczący/Przewodnicząca Rady powiadamia jej członków i członkinie o zwołaniu posiedzenia z co najmniej tygodniowym wyprzedzeniem, chyba że wszyscy członkowie i członkinie wyrażą zgodę na zwołanie posiedzenia z krótszym terminie.


§ 28

1. Rada Fundacji podejmuje decyzje i wydaje opinie w formie uchwał zapadających większością głosów. W razie równej liczby głosów decyduje głos Przewodniczącego/Przewodniczącej.

2. Rada Fundacji może podejmować uchwały z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej na odległość (takich jak np. wideokonferencja, telefon czy poczta elektroniczna). W przypadku korzystania z tej możliwości Przewodniczący/Przewodnicząca Rady przesyła do członków i członkiń Rady projekt uchwały oraz informację o przeprowadzeniu głosowania z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej na odległość i wyznacza termin na oddanie głosu (nie krótszy niż tydzień, chyba że wszyscy członkowie i członkinie wyrażą zgodę na wyznaczenie krótszego terminu).


§ 29

1. Członkowie i członkinie Rady Fundacji:
1) nie mogą być członkami/członkiniami Zarządu Fundacji ani pozostawać z nimi w związku małżeńskim, we wspólnym pożyciu, w stosunku pokrewieństwa, powinowactwa lub podległości służbowej,
2) nie byli skazani prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe,
3) mogą otrzymywać z tytułu pełnienia funkcji w Radzie Fundacji zwrot uzasadnionych kosztów lub wynagrodzenie w wysokości nie wyższej niż przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw ogłoszone przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za rok poprzedni.

2. Wysokość wynagrodzenia członków i członkiń Rady Fundacji jest ustalana przez Fundatorkę.


§ 30

1. Do kompetencji Fundatorki należy:
1) powoływanie i odwoływanie członków i członkiń Zarządu oraz Prezesa/Prezeski Zarządu Fundacji;
2) powoływanie i odwoływanie członków i członkiń Rady Fundacji;
3) ustalanie wynagrodzenia członków i członkiń Rady Fundacji;
4) zmiana statutu Fundacji;
5) podejmowanie decyzji o połączeniu Fundacji z inną fundacją oraz o likwidacji Fundacji.

2. Po śmierci Fundatorki decyzje o zmianie statutu Fundacji, połączeniu Fundacji z inną fundacją oraz o likwidacji Fundacji podejmują wspólnie, zwykłą większością głosów, członkowie i członkinie Zarządu i Rady Fundacji.


Rozdział 5
Zmiana celu lub statutu


§ 31

1. Zmian w statucie dokonuje Fundatorka z własnej inicjatywy lub na wniosek Zarządu albo Rady Fundacji.

2. Po śmierci Fundatorki zmian w statucie dokonują wspólnie, zwykłą większością głosów, członkowie i członkinie Zarządu i Rady Fundacji.

3. Zmiany statutu nie mogą dotyczyć celów, dla realizacji których Fundacja została ustanowiona, i określonych w akcie założycielskim.


Rozdział 6
Połączenie z inną fundacją, likwidacja Fundacji


§ 32

1. Fundacja może połączyć się z inną fundacją o podobnych celach dla efektywnego realizowania swoich celów.

2. Połączenie z inną fundacją nie może nastąpić, jeżeli w jego wyniku mogłyby ulec istotnej zmianie cele Fundacji.

3. Decyzję o połączeniu Fundacji z inną fundacją podejmuje Fundatorka.

4. Po śmierci Fundatorki decyzję o połączeniu Fundacji z inną fundacją podejmują wspólnie, zwykłą większością głosów, członkowie i członkinie Zarządu i Rady Fundacji.


§ 33

1. Fundacja może zostać zlikwidowana w razie osiągnięcia celu, dla którego została ustanowiona, wyczerpania środków finansowych i majątku lub w innych przypadkach uniemożliwiających prowadzenie działalności statutowej.

2. Decyzję o likwidacji Fundacji podejmuje Fundatorka.

3. Po śmierci Fundatorki decyzję o likwidacji Fundacji podejmują wspólnie, zwykłą większością głosów, członkowie i członkinie Zarządu i Rady Fundacji.


§ 34

1. Środki finansowe i majątek pozostały po likwidacji Fundacji zostaną przeznaczone na rzecz działających w Rzeczpospolitej Polskiej organizacji (jednej lub więcej), których cele są zbliżone, które wywiązują się z obowiązków sprawozdawczych i których sprawozdania nie zawierają nieprawidłowości.

2. Decyzję o wyborze tej lub tych organizacji oraz o podziale środków finansowych i majątku w przypadku kilku organizacji podejmuje Fundatorka.

3. Po śmierci Fundatorki decyzję o wyborze tej lub tych organizacji oraz o podziale środków finansowych i majątku w przypadku kilku organizacji podejmują wspólnie, zwykłą większością głosów, członkowie i członkinie Zarządu i Rady Fundacji.


Rozdział 7
Postanowienia końcowe


§ 35

Zabrania się:

1) udzielania pożyczek lub zabezpieczania zobowiązań majątkiem Fundacji w stosunku do członków i członkiń organów Fundacji lub jej pracowników, pracowniczek i osób, z którymi członkowie i członkinie organów Fundacji lub pracownicy i pracowniczki pozostają w związku małżeńskim, we wspólnym pożyciu albo w stosunku pokrewieństwa lub powinowactwa w linii prostej, pokrewieństwa lub powinowactwa w linii bocznej do drugiego stopnia albo są związani z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli, zwanych dalej „osobami bliskimi”;

2) przekazywania majątku Fundacji na rzecz członków i członkiń organów Fundacji lub jej pracowników i pracowniczek oraz ich osób bliskich, na zasadach innych niż w stosunku do osób trzecich, w szczególności, jeżeli przekazanie to następuje bezpłatnie lub na preferencyjnych warunkach;

3) wykorzystywania majątku Fundacji na rzecz członków i członkiń organów Fundacji lub jej pracowników i pracowniczek oraz ich osób bliskich na zasadach innych niż w stosunku do osób trzecich, chyba że to wykorzystanie bezpośrednio wynika z celu statutowego;

4) zakupu towarów lub usług od podmiotów, w których uczestniczą członkowie i członkinie organów Fundacji lub jej pracownicy i pracowniczki oraz ich osób bliskich, na zasadach innych niż w stosunku do osób trzecich lub po cenach wyższych niż rynkowe.


§ 36

Statut wchodzi w życie z dniem zarejestrowania przez właściwy Sąd Rejonowy.